Prema poslednjim podacima kreditnog biroa broj lizing ugovora je za prvih 5 meseci godine opao za 4,3%. U maju 2010. je nastavljen negativan trend zasnovan sa početkom svetske finansijske krize jer je nastavljen rast broja ugovora u docnji. Učešće docnje u ukupnom dugu usporava rast.
Na kraju maja su lizing kuće imale 13,251 ugovor zaključen sa fizičkim licima, što je 2% manje nego na kraju prethodnog meseca. Pad broja ugovora karakteriše i pravna lica i preduzetnike, čiji je broj ugovora sa lizing kućama tokom maja opao za nešto manje od 1%. Na to da su građani i dalje nešto oprezniji od poslovnih korisnika u novom lizing zaduživanju ukazuje i podatak da je broj lizing ugovora fizičkih lica u odnosu na kraj 2009. manji za čak 9%, dok je taj procenat kod pravnih lica 3%. Smanjeno zaduživanje je potpuno razumljivo u uslovima smanjenja realnih zarada stanovništva, odnosno pogoršanja finansijske pozicije privrede, i takav trend odlikuje čitavo tržište finansijskih proizvoda.
Sa druge strane, u maju je samo neznatno povećan broj lizing ugovora fizičkih lica u docnji (dospele neizmirene obaveze preko 60 dana), pa je takvih ugovora za 9 (0,6%) više nego krajem aprila. Kada su u pitanju pravna lica(dospele neizmirene obaveze preko 15 dana), povećanje docnje je nešto značajnije—39 ugovora više nego na kraju aprila, ali je relativni mesečni rast docnje manji—svega 2,5%. Finansijska kriza i ovde je glavni uzrok trenda, jer pad standarda građana i umanjena likvidnost privrede utiču i na kvalitet lizing portfelja, odnosno na broj dužnika koji nisu u stanju da izmiruju svoje obaveze.
Podatak o iznosu docnje u ukupnom dugu često se koristi kao najbitniji pokazatelj trenda u pogledu kvaliteta lizing portfelja. Tokom maja je ovaj pokazatelj neporomenjen kod fizičkih lica (6,3%, kao i na kraju aprila), dok je kod pravnih lica on nastavio rast (sa 8% u aprilu na 8,3% u maju), što je slučaj i sa preduzetnicima čiji dug po docnji u maju iznosi 6,1% ukupnog duga što je za 0,2 procentna poena lošije nego na kraju aprila. Ovaj poslednji pokazatelj, međutim, treba posmatrati sa oprezom, i njegovo povećanje ne imaplicira nužno dodatno smanjenje broja redovnih platiša. Naime, imajući u vidu pad ukupnog duga po lizingu koji je započet još krajem 2008. zbog smanjenja broja novih korisnika, potpuno je prirodno da se uvećava udeo duga po docnji postojećih korisnika od kojih neki imaju ugovore koji važe još od 2005. godine. Stoga, ukoliko posmatramo broj lizing ugovora fizičkih lica, videćemo da je on od početka 2008. godine smanjen za čitavih 20%, dok je broj ugovora u docnji u istom periodu porastao za oko 12,5%.
Naime, i prema podacima Udruženja banaka Srbije do raskida ugovora najčešće dolazi u trećoj i četvrtoj godini otplate automobila. Tada se prekine 27,3, odnosno 33,06 odsto svih ugovora koji ne opstanu do otplate poslednje rate.
Izvor: doboš redakcija. Korišćeni podaci Kreditnog biroa Udruženja banaka Srbije
